Irani, tema kryesore mes Biden dhe homologut të tij izraelit

10:30 29/06/2021

Tema e Iranit mbizotëroi në një takim në Shtëpinë e Bardhë të hënën midis Presidentit amerikan Joe Biden dhe homologut të tij izraelit.

“Irani nuk do tĂ« sigurojĂ« kurrĂ« njĂ« armĂ« bĂ«rthamore sa tĂ« jem unĂ« nĂ« detyrĂ«,” i tha zoti Biden presidentit izraelit nĂ« largim, Reuven Rivlin.

Zoti Biden e bëri deklaratën një ditë pasi urdhëroi sulme ajrore kundër atyre që zyrtarët ushtarakë amerikanë i përshkruan si objekte operacionale dhe për ruajtje armësh të milicive të mbështetura nga Irani në Siri dhe Irak.

Sulmet ndodhën ndërsa vazhdonin negociatat në Austri mes Iranit dhe gjashtë fuqive botërore, përfshirë Shtetet e Bashkuara, në përpjekje për të ringjallur një marrëveshje që kufizon programin bërthamor të Iranit.

Gjatë takimit të tij me zotin Rivlin, Biden mbrojti urdhrin e tij për përgjigjen ushtarake.

“UnĂ« urdhĂ«rova sulmet ajrore tĂ« mbrĂ«mshme qĂ« vinin nĂ« shĂ«njestĂ«r objektet e pĂ«rdorura nga grupet e milicisĂ« sĂ« mbĂ«shtetur nga Irani, pĂ«rgjegjĂ«se pĂ«r sulmet e fundit ndaj personelit amerikan nĂ« Irak,” tha ai, duke shtuar se kishte autoritetin ta bĂ«nte njĂ« gjĂ« tĂ« tillĂ« sipas nenit dy tĂ« kushtetutĂ«s amerikane qĂ« njihet nga ligjvĂ«nĂ«sit nĂ« Capitol Hill.

Disa ligjvënës në Partinë Demokratike të Bidenit, gjithsesi nuk janë të kënaqur me këtë interpretim të gjerë të autoritetit të Kushtetutës për kompetencat e luftës, si dhe autorizimet e fillimit të shekullit 21 për përdorimin e forcës ushtarake nga presidenti.

Administrata e zotit Biden ndërmori sulme të ngjashme ajrore në shkurt.

Rivlin, i cili lĂ« postin kryesisht ceremonial muajin e ardhshĂ«m pas njĂ« mandati shtatĂ«-vjeçar si president i Izraelit, tha se deklarata e presidentit Biden pĂ«r njĂ« angazhim tĂ« palĂ«kundur ndaj tĂ« drejtĂ«s sĂ« Izraelit pĂ«r vetĂ«mbrojtje bĂ«n qĂ« “izraelitĂ«t tĂ« kuptojnĂ« se kemi njĂ« mik tĂ« madh nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ«.”

Të dyja qeveritë po përshtasin marrëdhëniet e tyre 73-vjeçare pas ndryshimeve të fundit të udhëheqësve të tyre përkatës politikë.

Preisdenti Biden tha se ai pret qĂ« sĂ« shpejti ta ftojĂ« kryeministrin e ri izraelit, Naftali Bennett, nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« dhe nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« njĂ« pyetje tĂ« ZĂ«rit tĂ« AmerikĂ«s se kur do tĂ« vizitojĂ« Izraelin, tha se “nuk ka njĂ« date, por do ta bĂ«jĂ«â€, njĂ« gjĂ« tĂ« tillĂ«.

Paraardhësi i zotit Bennett, Benjamin Netanyahu, gëzonte një marrëdhënie të ngushtë me ish-presidentin amerikan, Donald Trump. Dy qeveritë e tyre nënshkruan Marrëveshjet e Abrahamit, që sollën si rezultat vendosjen e marrëdhënieve diplomatike me Izraelin të dy shteteve të tjera arabe, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Bahreini.

“Dy administratat e reja duan t’u rikthehen marrĂ«dhĂ«nieve tĂ« mira dhe tĂ« dy do ta arrijnĂ« kĂ«tĂ« duke mos ndryshuar status quo-nĂ«. Izraeli ka njĂ« qeveri me shumĂ« qĂ«ndrime ideologjike dhe nuk ndjek dot njĂ«rĂ«n ose tjetrĂ«n dhe SHBA nuk po lĂ« tĂ« kuptohet se do ta ndjekĂ« synimin pĂ«r njĂ« zgjidhje me dy shtete, i tha ZĂ«rit tĂ« AmerikĂ«s, Paul Scham, qĂ« drejton Institutin Gildenhorn nĂ« Universitetin e Merilendit.

“Izraeli e di qĂ« nuk mund t’i ndalojĂ« Shtetet e Bashkuara tĂ« ndĂ«rmarrin hapa drejt njĂ« marrĂ«veshjeje bĂ«rthamore me Iranin, por mbi tĂ« gjitha dĂ«shiron marrĂ«dhĂ«nie tĂ« mira,” thotĂ« profesor Scham, i cili Ă«shtĂ« gjithashtu studiues nĂ« Institutin e Lindjes sĂ« Mesme.

Analistë të tjerë mendojnë se qeveria e re izraelite duket qartë se do të ketë një qasje më pak partiake ndaj marrëdhënieve me Uashingtonin sesa ajo e mëparshme.

Qeveria e zotit Bennett shihet si mĂ« e moderuar nĂ« disa aspekte sesa ajo e zotit Netanyahu, por “nuk ka gjasa tĂ« marrĂ« hapa madhore pĂ«r tĂ« ndihmuar qĂ« t’i jepet fund pushtimit tĂ« vazhdueshĂ«m dhe aneksimit de facto nĂ« Bregun PerĂ«ndimor ose te punojĂ« fuqimisht drejt paqen Izraelito-Palestineze – dhe pĂ«r kĂ«tĂ« arsye do tĂ« vazhdojnĂ« tĂ« kenĂ« dallime tĂ« konsiderueshme me SHBA pĂ«r kĂ«to çështje kritike, ndĂ«rsa do tĂ« gjekĂ« gjuhĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t pĂ«r tĂ« tjera, “tha pĂ«r ZĂ«rin e AmerikĂ«s, Logan Bayroff, njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i J Street, njĂ« grup me ide liberale qĂ« Ă«shtĂ« i pĂ«rqendruar tek Izraeli.

“Po inkurajojmĂ« administratĂ«n e zotit Biden dhe Kongresin qĂ« ta bĂ«jnĂ« absolutisht tĂ« qartĂ« se SHBA janĂ« plotĂ«sisht tĂ« pĂ«rkushtuara ndaj sigurisĂ« sĂ« Izraelit dhe se ne konsiderojmĂ« qĂ« status quo-ja e pushtimit nuk mund tĂ« vazhdojĂ« pa fund dhe Ă«shtĂ« e padrejtĂ« dhe e dĂ«mshme pĂ«r interesat e dy vendeve tona, “tha zoti Bayroff.

Të pranishëm në takimin Biden-Rivlin të hënën ishin këshilltari i sigurisë kombëtare Jake Sullivan dhe zyrtarë të tjerë, si dhe ambasadori izraelit në SHBA, Gilad Erdan./VOA

Burimi informacionit @TvKlan: Lexo me shume ne : www.botasot.al

Spread the love

Similar Posts

Leave a Reply

Your email address will not be published.